830 milljónir til ríkisins vegna vatnsréttinda

Með umræddum gerðardómi er staðfest og fest í sessi sú réttarframkvæmd um ákvörðun endurgjalds fyrir vatnsréttindi sem þróast hefur á Íslandi allt frá fyrstu virkjunum sem reistar voru i byrjun síðustu aldar. Í dómi gerðardómsins er meðal annars vísað til dóms Hæstaréttar vegna Kárahnjúkavirkjunar og niðurstöðu matsnefndar vegna Blönduvirkjunar.

Við ákvörðun endurgjalds vegna vatnsréttinda þeirra virkjana sem fyrirhugaðar eru neðst í Þjórsá, Holtavirkjunar og Urriðafossvirkjunar, komst gerðardómurinn að þeirri niðurstöðu að fjárhæð vegna þeirrar fyrrnefndu eigi að nema 0,95% af stofnkostnaði hennar og að vegna Urriðafossvirkjunar beri Landsvirkjun að greiða 1,15% af stofnkostnaði hennar. Í báðum tilvikum er endurgjald reiknað til til 65 ára, rétt eins og í tilviki Hvammsvirkjunar. Mat á umhverfisáhrifum Holtavirkjunar og Urriðafossvirkjunar fór fram 2002-2004.

Gerðardómurinn komst einnig að þeirri niðurstöðu að Landsvirkjun beri að greiða íslenska ríkinu hundraðshluta af söluverði upprunaábyrgða vegna hverrar virkjunar frá gangsetningu þeirra. Við ákvörðun um endurgjald vegna vatnsréttinda horfði gerðardómur til þeirrar aðferðarfræði sem stuðst var við m.a. vegna Sogsvirkjana, Blöndu og Kárahnjúka. Hins vegar vísaði dómurinn til þess að nú hefðu skapast verðmæti í upprunavottorðum raforku og eðlilegt að ríkið fengi hlutdeild í þeim tekjum.

Í samræmi við þetta greiðir Landsvirkjun ríkinu 2% af söluverði upprunaábyrgða vegna Hvammsvirkjunar, Holtavirkjunar og Urriðafossvirkjunar frá gangsetningu virkjunar fyrstu tíu heilu rekstrarárin, 4% næstu fimm rekstrarár, 6% næstu fimm rekstrarár þar á eftir og 8% næstu fimm rekstrarár þar á eftir. Frá og með 26. heila rekstrarári til loka 65. rekstrarárs greiðast 10% af söluverði upprunaábyrgða.